Download!Download Point responsive WP Theme for FREE!

Bạn nên tin vào trực giác của mình hay là xem xét cẩn thận?

 

Tất cả chúng ta đều đã từng cảm thấy nghi ngờ với quyết định của mình.

Bạn khoanh tròn một câu trả lời trong bài kiểm tra trắc nghiệm, sau đó thay đổi quyết định cũng như câu trả lời của bạn. Hoặc bạn chọn một căn hộ, sau đó thay đổi quyết định và đi đến lựa chọn thứ hai.

Bạn nên làm theo trực giác của mình hay là nên dành thời gian để phân tích những sự lựa chọn của bạn?

Đây là câu trả lời ngắn gọn: Hãy xem xét cẩn thận.

Năm 1984, một nhóm các nhà nghiên cứu do tiến sỹ Ludy Benjamin dẫn đầu đã phân tích các kết quả của 33 nghiên cứu được tiến hành qua 70 năm, phát hiện thấy những người thay đổi những câu trả lời của họ đã làm tốt hơn những người dính mắc ngay với những phản ứng đầu tiên của họ. Trong thực tế, không có nghiên cứu nào trong những nghiên cứu trên cho thấy người bị điểm thấp hơn chỉ vì họ đã thay đổi quyết định của họ. Kết quả này đã được lặp lại trong năm 2012 bởi tiến sỹ Alex Heidenberg và Benjamin Layne.

Điều này hóa ra lại đúng ngay cả với những chuyên gia, ví dụ những bậc thầy chơi cờ. Năm 2012, một nhóm các nhà nghiên cứu do tiến sỹ J.H. Moxley dẫn đầu đã trình bày trước những người chơi cờ những thế cờ khác nhau và yêu cầu họ nghĩ và nói suy nghĩ của mình trong khi quyết định đi nước nào. Điều này cho phép các nhà nghiên cứu đánh giá liệu nước đi đầu tiên có hay hơn những nước đi được chọn sau này sau khi suy nghĩ, cân nhắc. Các kết quả rất rõ ràng: Những nước đi đầu tiên tệ hơn, ngay cả đối với những thế cờ đơn giản.

Liệu điều này có nghĩa là chúng ta nên phớt lờ trực giác và linh cảm của mình? Không nhất thiết. Theo tiến sỹ Daniel Kahneman, các quyết định là sản phẩm của 2 quá trình, một quá trình trực giác nhanh chóng hay còn gọi là quá trình dựa vào cảm xúc và một quá trình suy nghĩ cân nhắc, chậm hơn. Theo Kahneman, những hoạt động trực giác rất giống với những hoạt động cảm giác như nghe và nhìn. Hãy hỏi bản thân bạn điều này: Khi một cái gì đó thoáng qua trong tầm nhìn của bạn, bạn thường làm điều gì tiếp theo? Bạn có thể sẽ hướng sự chú ý của bạn đến tác nhân kích thích mới, cho phép hệ thống thị giác của bạn xử lí nó chi tiết hơn. Và hóa ra đó có thể là cách tốt nhất để nghĩ về vai trò của trực giác trong việc ra quyết định: Phản ứng trực giác của bạn nói với bạn rằng sự lựa chọn này xứng đáng được suy nghĩ, cân nhắc thêm nữa.

Một điều quan trọng nữa là liệu trực giác của bạn có xuất phát dựa vào kiến thức có hệ thống hay là sự ngu dốt. Một nhóm nghiên cứu do tiến sĩ Michel Tuan Pham ở trường Columbia Business School yêu cầu mọi người đưa ra nhiều dự đoán liên quan đến những sự kiện trong tương lai bao gồm người được đề cử tổng thống Mĩ năm 2008 của đảng Dân chủ, thành công phòng vé của những bộ phim khác nhau, người chiến thắng American Idol, những biến động của chỉ số Dow Jones Index, và người chiến thắng của trận tranh cúp vô địch môn bóng đá ở đại học. Các kết quả nhất quán cho thấy những người tin vào cảm giác của họ nhiều hơn có nhiều khả năng dự đoán chính xác kết quả cuối cùng hơn những người tin vào cảm giác của họ ít hơn. Các nhà nghiên cứu gọi hiện tượng này là hiệu ứng tiên tri cảm xúc (the emotional oracle effect).

Nhưng có một lời cảnh báo ở đây: Các nhà nghiên cứu cũng phát hiện thấy độ chính xác của những trực giác đó phụ thuộc vào lượng kiến thức chuyên ngành mà một người sở hữu khi đưa ra những dự đoán đó. Ví dụ, chỉ những người có một số kiến thức nền tảng về mùa bóng hiện tại có được lợi ích từ việc tin vào những cảm giác của họ khi dự đoán đội chiến thắng chức vô địch. Điều này có nghĩa là chúng ta có thể dựa vào những cảm giác của chúng ta hoặc trực giác chỉ khi chúng ta đưa ra những quyết định hoặc những dự đoán trong những lĩnh vực chúng ta hiểu rõ.

—————————-
Tham khảo

Benjamin, L.T., Cavell, T.A., & Shallenberger, W.R. (1984). Staying with initial answers on objective tests: Is it a myth? Teaching of Psychology, 11, 133-141.

Heidenberg, A.J., & Layne, B. (2012). Answer Changing: A Conditional Argument”. College Student Journal, 16 Jul, 2012.

Kahneman, D. (2011). Thinking, fast and slow. New York: Farrar, Straus and Giroux
Moxley, J. H., Ericsson, K. A., Charness, N., & Krampe, R. T. (2012). The role of intuition and deliberative thinking in experts’ superior tactical decision-making. Cognition, 124, 72-78.

Pham, M.T., Lee, L., & Stephen, A.T. (in press). Feeling the future: The emotional oracle effect. Journal of Consumer Research, 39.

—————————-

Rubi dịch 

Nguồn: http://www.psychologytoday.com/blog/good-thinking/201207/should-you-go-your-gut-or-think-it-through

Bình Luận

comments